Prawo spółek handlowych

Zmiany w Kodeksie spółek handlowych od 1 marca 2019 r.

W dniu 1 marca 2019 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 9 listopada 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu wprowadzenia uproszczeń dla przedsiębiorców w prawie podatkowym i gospodarczym, dotyczące Kodeksu spółek handlowych. Wprowadzone modyfikacje raczej porządkują kwestie, które do tej pory budziły wątpliwości interpretacyjne, niż rewolucjonizują dotychczasowe rozwiązania. Poniżej omawiamy najważniejsze zmiany.

Art. 97 § 3 k.s.h.

Zgodnie z brzmieniem dodanego art. 97 § 3 k.s.h.: „Członkiem zarządu jest co najmniej jeden partner. Członkiem zarządu może być także osoba trzecia”. Dzięki temu zabiegowi legislacyjnemu nie ma już wątpliwości co do tego, czy do zarządu spółki partnerskiej można skutecznie powołać osobę (lub osoby) niebędące jej partnerem (lub partnerami). Dotychczas, kwestia ta była kontrowersyjna.

Art. 161 § 4 k.s.h.

W myśl dodanego art. 161 § 4 k.s.h.: „Zmiana umowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji wymaga zawarcia umowy przez wspólników.”. Przepisu tego nie stosuje się do umowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zawartej za pomocą systemu teleinformatycznego. Powyższa zmiana potwierdza słuszność poglądów wyrażanych dotychczas w orzecznictwie, w tym np. w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt: II CSK 489/08.

Art. 193 § 3 zd. 2 i art. 193 § 4 k.s.h.

W art. 193 k.s.h. ustawodawca dokonał aż dwóch zmian:

  • w § 3 dodał zdanie drugie w brzmieniu: „Jeżeli uchwała zgromadzenia wspólników nie określa dnia dywidendy, dniem dywidendy jest dzień powzięcia uchwały o podziale zysku.”,
  • w § 4 zdanie drugie otrzymało nowe brzmienie: „Jeżeli zgromadzenie wspólników nie określi terminu wypłaty dywidendy, jej wypłata powinna nastąpić niezwłocznie po dniu dywidendy.”.

Zagadnienia związane z oznaczeniem dnia dywidendy oraz terminu wypłaty dywidendy w przypadku braku uchwały wspólników w tym zakresie budziły dotychczas duże wątpliwości. Zmiana przepisów wątpliwości te rozwiewa.

Art. 195 § 11 k.s.h.

Wiele problemów interpretacyjnych nastręczała dotychczas kwestia zasad zwrotu zaliczki na dywidendę. Rozstrzyga je nowy przepis art. 195 § 11 k.s.h., zgodnie z którym: „W przypadku gdy w danym roku obrotowym zaliczka na poczet przewidywanej dywidendy została wypłacona wspólnikom, a spółka odnotowała stratę albo osiągnęła zysk w wysokości mniejszej od wypłaconych zaliczek, wspólnicy zwracają zaliczki:

  • w całości – w przypadku odnotowania straty albo
  • w części odpowiadającej wysokości przekraczającej zysk przypadający wspólnikowi za dany rok obrotowy – w przypadku osiągnięcia zysku w wysokości mniejszej od wypłaconych zaliczek na poczet przewidywanej dywidendy.”.

Art. 202 § 6 k.s.h.

Najważniejszą chyba zmianą, którą przynosi ustawa z dnia 9 listopada 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu wprowadzenia uproszczeń dla przedsiębiorców w prawie podatkowym i gospodarczym, jest dodanie § 6 w art. 202 k.s.h. W myśl nowego przepisu: „Jeżeli w wyniku rezygnacji członka zarządu żaden mandat w zarządzie nie byłby obsadzony, członek zarządu składa rezygnację wspólnikom, zwołując jednocześnie zgromadzenie wspólników, o którym mowa w art. 2331, chyba że umowa spółki stanowi inaczej. Zaproszenie na zgromadzenie wspólników zawiera także oświadczenie o rezygnacji członka zarządu. Rezygnacja jest skuteczna z dniem następującym po dniu, na który zwołano zgromadzenie wspólników.”.

Powyższe rozwiązanie ma zapobiegać funkcjonowaniu w obrocie gospodarczym spółek z tzw. nieobsadzonym zarządem. Jego „skutkiem ubocznym” jest jednakże przymuszenie ostatniego członka zarządu do pełnienia niechcianej funkcji i do ponoszenia odpowiedzialności z tego tytułu przez dłuższy czas. Nowa regulacja stanowi też wyłom w ogólnej zasadzie, zgodnie z którą oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, uznane jest za złożone z chwilą, kiedy dotarło do niej w taki sposób, iż mogła się ona zapoznać z treścią oświadczenia (art. 61 k.c.). Z tej przyczyny jest ona często krytykowana.

Art. 231 § 4 k.s.h.

Ważną zmianą jest również uchylenie przepisu art. 231 § 4 k.s.h., wyłączającego możliwość pisemnego głosowania w sprawach będących przedmiotem zwyczajnego zgromadzenia wspólników. Dzięki temu zabiegowi, podjęcie w tych kwestiach uchwał w tzw. trybie obiegowym jest obecnie dopuszczalne.

Autor: adwokat Ewelina Mierzwicka

Facebook